Skermer

In gesicht lûke

logo.ensafh

Yn guon diskusjes en oanfarringen mei myn frou lûk ik in neffens har in ‘link’ gesicht.
Se begjint dan te laitsjen en seit: ‘Sjoch nochris sa.’
Dat doch ik en nochris en wer. En alle kearen laket se lûder en langer.
As ik myn nocht ha lûkt se earst in beteutere gesicht en dan in eigenwiis gesicht.
Myn ‘link’ gesicht en har ‘eigenwiis’ gesicht hat se in oerkoepeljende beneaming foar: stoer.
As ik safolle oeren nei har it bêd opsykje kipet se ûnder de tekkens wei en seit: ‘Moatst net ‘link’ sjen, want dan moat ik pisje fan it laitsjen en ik wol der net ôf moatte.’… Lês fierder

Jouke Hylkema

De ûntdekking fan ’e himel

logo.ensafh

In wike as wat lyn, stie it yn alle Fryske kranten: ‘Hijummer boer/stjerrekundige Roelofsz as earste Fries nei de moanne!’ Oan ’e hân fan dat nijs, hie ik in petear mei him.

‘Is it net sa dat Wubbo Ockels fiifensantich jier werom, yn 1985, ek al ris op ’e moanne stien hat?’
‘Nee Hylkema, dêr binne jo mis mei; Ockels hat nea op ’e moanne west, en twads; hy kaam út Almelo! De man hat doedestiids de romte yn west om wat biologyske, medyske en technologyske proefkes te dwaan, in bytsje om ’e ierde hinne sweve en wat omnifelje… mear net eins, hiel wat oars as wat wy op stuit ûndersykje!’… Lês fierder

Willem Winters

Darwinia

logo.ensafh

Wa’t it Darwinjier [2009] alternatyf fiere wol moat sjen in eksimplaar fan Darwinia [1876], fan Jan Holland, te besetten. Yn Darwinia – in noch mar koartlyn stichte koloanje libbet men neffens de wetten fan Darwin.
Wichtich is it seleksjeprinsipe. Sa as dowemelkers en hûnefokkers witte, kin men troch seleksje de rasûntjouwing stjoere. Sa ûntstiet in grou hynder foar swier wurk, of ien dy’t hurd drave kin.
Wêrom dit net tapast op minsken: ‘Met al zijn geestelijke beschaving leeft hij in lichamelijk opzicht in ’t wilde voort. Wat lust heeft paart met elkaar.’ Yn Darwinia wurde minsken kweekt mei grutte hannen [swier wurk], minsken mei fine hannen [harsenwurk] en guon mei in kromme rêch.… Lês fierder

Skermer

It ultime gedicht

logo.ensafh

Ik ha 20.000 euro op ’e bank te stean. Ik bin in minske, dat wol sizze in ynklauwer, libjend oer de rêch fan alles en elkenien, allinne oan mysels tinkend. Ik sis dat it beskamsum is, diel dy 20.000 euro lykwols net út, mar gean der op sitten en doch der inkeldris wat aardichs foar om mysels te bedjerren. Ik bin in minske, ik ferkeapje moaie praatsjes, slút de eagen foar wat ik bin, in rôver, moardner, útsûger en ûnderdrukker. Ik bin in minske, ik respektearje myn meiminsken net. ‘Alles foar my’, dêr libje ik neffens, wylst ik de gedachte oanhingje, dat ik dy 20.000 euro weijaan moat.… Lês fierder

Willem Winters

Bewarje

logo.ensafh

By it âlder wurden krigest hieltyd mear skiednis. Ik tocht oan dizze observaasje doe’t ik wat spullen oan it skiftsjen wie: al of net bewarje? Ik kin it net, fuortsmite. Mar wa soe in krantsje as de Vrouwenstaking van 21 maart 1981 nochris lêze?

Ik haw noch in stikmannich eksimplaren fan de Vrije Socialist [jierren ’70], in oerbliuwsel fan it blêd fan Domela, dat er 80 jier earder oprjochte hie. Ta oantinken dêrfan stie it simmernûmer fan 1978 fol mei histoaryske skôgingen, mar ek oer de ‘kraakbeweging’ waard skreaun. Wylst in âlde, mar noch aktive, anargist yn in brief warskôget foar it brûken fan geweld.… Lês fierder

Jouke Hylkema

In ûnfoechsume wierheid

logo.ensafh

‘Komt it hast de dyk oer Leenstra?’
‘Wat?’
‘It iis!’
‘Och je kinne der net folle fan sizze. Der komt soms yn ien wike tiid in meter as tsien by, soms yn ien moanne tiid net mear as in pear sintimeter!’
‘Mar wat as it pakiis de dyk fernielt?’
´Soks soe ik my hast net yntinke kinne as Makkumer en haad fan gemeentewurken Wûnseradiel. De dyk leit der al sûnt maaie 1932 en hy hat al hûnderttweintich jier foar Makkum fan libbensbelang west. Ik neam allinnich al it foardiel fan it swiete wetter, de ielfiskerij, de goede ferbining mei de Rânestêd, it strântoerisme de earste njoggentich jier, mar benammen ek de lêste tritich jier de wintersport.… Lês fierder

Skermer

Lizze yn it lizzen

logo.ensafh

Wêr tsjut it op as men it net lykfine kin mei it sizzen: ‘In minske is in minske, gjin bist,’ en likemin mei it sizzen: ‘In minske is ek in bist?’
Wêr tsjut it op as men jin befrijd fielt by it sizzen: ‘In minske is in bist, in bist ûnder de bisten’.
Wêr tsjut it op as men neat ha moat fan it Kristendom en it Humanisme?
Wêr tsjut it op as men mei wolgefallen lêst: ‘Himel en ierde binne net spesjaal op minsken begien. Foar har binne alle dingen as de striehûnen. De wize is net op minsken begien.… Lês fierder