Besprekken

Lomme Schokker

Oade oan Jelle Krol

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Besprek ferhalebondel Lêze blinder. Gearstalling en redaksje: Arjen Dijkstra en Marijke de Boer. Mei bydragen fan Jetske Bilker, Douwe Kootstra, Janneke Spoelstra, Klaas van der Hoek, Ytsje Hettinga, Bouke Oldenhof, Wieke de Haan, Doeke Sijens, Marijke de Boer en Goffe Jensma. 

Midden ferline jier ûntfong Jelle Krol by syn pensjonearring as kolleksjespesjalist/fakreferint cq teamlieder Fryske literatuer by Tresoar dizze bondel mei tsien ferhalen skreaun troch ‘skriuwers fan no’, sa’t it yn ’e ûndertiteling oanjûn wurdt. 

Om by dy gelegenheid as blyk fan wurdearring in liber amicorum te krijen moat Krol syn ynspanningen en bydragen foar in soad oaren wol in flinke yndruk makke hawwe.… Lês fierder

Edwin de Groot

Besprek ‘Grûntonger’ fan Nils-Aslak Valkeapää

Pleatst op
2
logo.ensafh

 

By útjouwer Wijdemeer is koartlyn in frijwat unike bondel ferskynd mei gedichten fan Nils-Aslak Valkeapää (1943-2001); in Sami multymedia artyst. Oersettingen nei it Frysk en it Nederlânsk en bondele yn in prachtige útjefte. It sil grif dat de measten de namme fan Nils-Aslak Valkeapää net folle seit. De dichter is berne yn Finlân en hat op lettere leeftyd de Noarske nasjonaliteit oanfrege. It wengebiet fan syn folk de Sami leit yn Noarwegen, Sweden en Ruslân en lûkt him net in soad oan fan keunstmjittige lânsgrinzen. Valkeapää folge in learare-oplieding yn Finlân. Net mei it doel om dêr wat mei te dwaan, mar de fakken yn dy oplieding, dêr gie it him om.… Lês fierder

Jelma Knol

Janneke Spoelstra ûndersiket de posysje fan de Fryske dichteres

Pleatst op
3
logo.ensafh

Wêr bliuwe de froulju? is de titel fan Janneke Spoelstra har stúdzje nei de posysje fan de Fryske  dichteressen fan de lêste 35 jier. De ûndertitel is: Ynterviewbondel oer de Fryske literatuer (1988-2023). Dy ûndertitel is my suver te beskieden, krekt as de fermelding fan de auteursnamme (Der stiet op it omkaft net Janneke Spoelstra, mar: Gearstald troch Janneke Spoelstra). Ik fyn dit in yndrukwekkende, erudite stúdzje, grôtfol analyzes, literatuerferwizings nei stúdzjes oer de rol fan de frou yn de literatuer, de posysje yn oare taalgebieten en boppedat moaie, djipdollende ynterviews mei tsien dichteressen. It boek is de opfolger fan myn essee út 1993, ‘Ut syn aerd wei froulik’, de Fryske dichteressen en it misferstân.… Lês fierder

Ineke van der Heide

Fier fuort mei ‘Fiere Wake’!

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Mei in druk op de knop rûgelet it boatkaartsje út ’e printer, Duinkerken- Rosslare. Twa folwoeksenen, Willem en ik, en ús kampearkamperke. No is it echt. We gean nei Ierlân!
In boek fan in Ierske skriuwer yn Ierlân lêze, dêr hâld ik fan. It kin noch moaier. Sûnt foarich jier bestiet der in Frysk boek oer Ierlân. ‘Fiere Wake’, Ierske gedichten en reisferhalen fan Syds Wiersma. As in geskink út ’e kadootsjedoaze! Dat boek moast mei nei it lân fan de shamrock.

Waterford, tiisdei 17 juny 2025
Dêr’t eartiids de trein ried om it kopererts fan de Coppercoast nei de haven fan Waterford te bringen, leit no in flak fytspaad.… Lês fierder

Edwin de Groot

POËZIJ POËZIJ POËZIJ

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Der foel in lyts pakje yn de bus … okkerdeis.
Dêryn sieten trije A-fjouwerkes en in kassettebantsje*.
Ien A-fjouwerke mei in ferklearring, in deklamaasje suver en
op de oare twa fellen it gedicht ‘Doch-it Sels Poëtiside Deadsberjocht’ en in Ingelske oersetting dêrfan.
De stjoerder en de skriuwer fan dit alles hyt fan Bert de Vries, de man fan it prachtich by Hipsel útjûne boek ‘Eigentrieds’; in samling yn it Frysk oersette Outlaw- en beatgedichten fan û.o. Alan Ginsberg, Walt Whitman, Patti Smith en Eileen Myles. (Moai woke yn lykwicht, no.) En noch folle mear prachtdichters.
‘Eigentrieds’ kin sjoen wurde as Fryslâns eigen Bibel oer Outlaw Poëzij. … Lês fierder

Jelma Knol

It hûntsje út de Wâlden

Pleatst op
1
logo.ensafh

Tjibbe Hooghiemstra en Douwe Kootstra hawwe in moai boek makke mei de Fryske stabij as haadrolspiler. Yn 2018 hie Tjibbe Hooghiemstra in eksposysje yn Museum de Belvedère yn Oranjewâld mei de Fryske Wâlden as ûnderwerp. Nyk de Vries, Douwe Kootstra en Tsead Bruinja skreaune teksten by dy útstalling, dy’t ek yn boekfoarm útbrocht is (mei de teksten yn ferskate talen) ûnder de titel Wâldman. Dy útstalling wie perfoarst gjin romantisearjende oade oan it lânskip en de frijbûtsers dy’t yn de Fryske Wâlden wenje. Nyk de Vries bringt de adat fan de wâldsjers knap ûnder wurden:

Wat seist? Iderien wist derfan, mar gjinien hat der wat fan sein?… Lês fierder

Jelma Knol

‘It neidiel fan de twifel’ fan I.E. Bloem

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

De ûnder pseudonym publisearjende I.E. Bloem hat mei syn/har young adult roman It neidiel fan de twifel de Simke Kloostermanpriis fan 2022 krigen. Dit boek hat Bas, in jonge stoïsijn, as haadpersoan. Bas is 16/17 jier âld, stammeret en wurdt dêrom, mar ek om oare redenen flink pest op skoalle. Mei ien fan de slimste pestkoppen, de idele en waanwize Vera, mei er nei Bergamo om fjouwer moanne lang Italjaansk etc te learen. Nei in moanne moatte se haljetrawalje nei hûs ta fanwege koroana. Underwilens binne de geheimen fan de Italjaanske Julia en de ferstoarne heit fan Bas knap yntrodusearre yn it ferhaal as spanningselemint.… Lês fierder