Cornelis van der Wal

Kaninefaten prate bryk Frysk

logo.ensafh

Elske Schotanus hat, yn de Moanne, in stik skreaun nei oanlieding fan Willem Schoorstra syn pamflet, of leaver noch syn ferklearring: Oer erfskip en nasjonaliteit. Schoorstra leit yn dit stik út wêrom’t er ôfstân docht fan syn Nederlânske nasjonaliteit en dêrfoar yn plak de Fryske nasjonaliteit oanimme wol.

Schotanus hat har artikel, mei as titel: Nederlands staatsburger, nationaliteit: Kaninefaat yn it Nederlânsk skreaun. Dat meie jo wol as in provokaasje opfetsje, tinkt my. Mar it is ek in statement: Elske fielt har Nederlanner, en net sa sear Fries. Se kiest partij foar de hjoeddeiske (oer)hearskers.

Dizze auteur skriuwt har boeken oars al yn it Frysk, net yn it Nederlânsk.… Lês fierder

Anneke van Renssen, Willem Winters

Gjin keunst / Kassel, as wetter fan in ein

logo.ensafh

Gjin keunst

Simmer 1968. Ik wie op fakansje mei myn oansteande. Nei Lúksemboarch, Vianden. It wie de tiid fan ‘De Praachske Maitiid’ en sels yn Lúksemboarch stienen de kranten fol mei ynformaasje oer de Russyske ynfal. Oansteande hie der gjin each foar. Hy woe allinnich mar in bytsje op syn brommerke toere, frije en ûndertusken my dúdlik meitsje dat de slang Eva wiswier tasprutsen hie. Oansteande wie in kreaze leauwende. No ja, kreas… Ik hie ûnderwilens swierrichheid dêr yn Lúksemboarch. Ik wie krekt wer yn ’e kunde mei Willem kaam en woe Willem earlyk sein dochs folle leaver as in kreaze leauwende.… Lês fierder

Willem Winters, Anneke van Renssen

De hûneman fan Noardburgum / Bisteboel

logo.ensafh

Syn twadde boek is der no dochs (no dogs?). Ik haw it oer Evert Jan Terburg, dy’t sa’n heale ieu ferlyn Amsterdam ferliet en him op ’e Falom fêstige. Al fuortdaliks wienen it bisten en nochris bisten op it hiem. In herder, in Eskimohûn, in poalhûn, in tekkel, parkiten, tropyske gaaien, hinnen, in foks, in pappegaai, poelepetaten, slangen, katten en op de keap ta rotten. Dy poalhûnen wienen wyld en sterk. In buorman, dy’t ek sokke meunsters hie, spande se foar in Messerschmidt. Drave!
It hiem wie al gau te lyts om mear bisten oan te tugen. Foar de hûnen makke er kennels, doe koenen der noch twa poalhûnen by.… Lês fierder

Daam de Vries

Bjusterbaarlik volk

logo.ensafh

‘It bestjoer wol op ôfstân bestjoere.’ /// Dat is in net te kontrolearjen útspraak mei’t notulisten absolute swijplicht hawwe.

‘Yn de fakatuere fan foarsitter wolle wy net elkenien hawwe. Wy sykje immen mei in fisy.’ /// Hokker fisy is net nei te gean.

‘It bestjoer hat fêststeld dat de direkteur yntern en ekstern bûtengewoan goed funksjonearret.’ /// Hy wie ek op de begraffenis fan syn folle oantroude nicht fan de kâlde kant. Dy waarmte die it bestjoer goed. /// ‘Dat de direkteur dêr as haadferantwurdlike foar de Fryske literatuer wie.’

‘It bestjoer is fan betinken dat de funksje fan direkteur de lêste jierren swierder wurden is.… Lês fierder

Jelma Knol

In brún jaske

logo.ensafh

Sa’t de âlden songen, sa piipje de jongen. Even in brún hûntsje, fersûpe, de deule. It echte Frysk is it rûch yn de bek Frysk, sa spriek in jonge boufakker fannewike oan myn keukentafel en wy koene it skoander mei him lykfine, want dit wie in gewoane, earlike jonge. Gjin Fryske yntellektueel, potferjanhinnekont. In echte Fries is in ûnbesniene Filistijn, in rûchhouwer, in Marianne Vaatstramoardner, in Eije Wykstra, en hy hat altiten in drup oan de noas hingjen. En in brún jaske oan, fansels.
Jierrenlyn die eega in ûndersyk nei de útspraak fan beskate Fryske wurden, by trije ferskillende generaasjes út deselde famylje, dy’t lykwols noch altyd yn deselde hoeke fan Fryslân wennen en ek sosjaal net tefolle út inoar groeid wiene.… Lês fierder

Cornelis van der Wal

Lekkel, HotSum!

logo.ensafh

It kin fansels wêze dat ik wat oer de holle sjoen haw, hoewol’t ik op 56-jierrige leeftyd noch altyd sûnder bril lês, en ek noch altyd net mei mes en foarke yt. Ik doel op it feit dat der neffens my dit jier, 2012, om krekt te wêzen, noch gjin Frysktalige dichtbondel by in ‘offisjele’ útjouwerij ferskynd is.
Ik bin útgien fan de list, byhâlden op de side fan Tresoar.
Wy binne, wat 2012 oanbelanget, al sawat op ‘e helte. Tryntsje van der Veer hat in bondel by Elikser publisearre, en dan binne der noch de ‘Gedichten en lieten fan Sytse van der Werf’, dy’t by Gemeente Achtkarspelen ferskynden.… Lês fierder

Anneke van Renssen, Willem Winters

Nasjonalisme / Schoorstra en Geofiksje

logo.ensafh

Nasjonalisme is my frjemd en Frysk nasjonalisme al hielendal. Ik moat der neat fan ha. It sil, lykas in hiele protte oare saken, wol te krijen ha mei myn bernejierren. Ik bin op it lêst gjin Fries en gjin Hollanner. Ik bin in mutant. Us mem Feansters/Frysk, ús heit út Delft. Dêr kaam by dat ús heit in Marxist (better sein in Stalinist) fan de earste oarder wie. As hy al nasjonalistysk wie, dan wie it Russysk nasjonalistysk. Keninginnedei en de legere skoalle wienen dêrtroch foar my as bern in ramp. It wie in de jierren ´50, middenyn de kâlde oarloch en de Hongarije-kwestje.… Lês fierder