Kollum Gerard de Jong: Reüny

logo.ensafh

‘Kirls! Wat doen jìm hier?’ froeg de man die’t toefallig lâns liep. Hest deselde leeftyd, wij konnen him nag fan froeger.

Saterdegoverdâg, wij waren bij de shoarmatint in St.-Anne. Der’t wij hest dartig jaar leden ok soawat elke aven waren, sont de opening in 1996. Foor koffy, ’n broadsy kameel, wat ouwehoere. ’t Most d’r ’n keer fan komme: ’n reüny fan ses beste maten fan doe. ’t Palet kammeraten dat myn jeugd kleurd het, ’t A-team fan myn tienerjaren. Goenent had ik meer as twintig jaar niet sien.

Lês fierder by Stichting Bildts AigeneLês fierder

Hat De Lemmer de bêste biblioteek fan Nederlân? “Tink dat we kâns meitsje”

logo.ensafh

It binne spannende dagen foar de biblioteek op ‘e Lemmer. Dy is folop yn de race om de bêste fan Nederlân te wurden. Nei meardere ronden sitte se by de lêste kânshawwers.
Yn jannewaris fan dit jier is de biblioteek nei in grutte ferbouwing op ‘e nij iepene. De programmearring waard oanpast en it bliek goed te wurkjen.

Lês en sjoch fierder by Omrop FryslânLês fierder

Boek oer bysûndere famylje yn Moddergat te krijen yn Fryske boekewike: “Se binne wat oars as oars”

logo.ensafh

It boek dat kado dien wurdt yn de Fryske Boekewike komt dit jier fan Anne-Goaitske Breteler. Sy skreau ‘Oan ‘e ein fan De Oere’ oer in bysûndere famylje yn Moddergat.
Sels groeide se op yn it plakje oan de seedyk. Dêr helle se har ynspiraasje wei. Yn in pleats wennen dêr trije bruorren en in suster; de famylje Zwart. Allegear trouden se net.
“It is in supernijsgjirrige famylje, se binne wat oars as oars”, seit Breteler.

Lês en sjoch fierder by Omrop FryslânLês fierder

Nij ljocht op Obe Postma troch Reitze Jonkman

logo.ensafh

Koartlyn kaam fan Reitze Jonkman en Arjen Versloot Het Friese Nederduits. Beknopte geschiedenis van de Nederlandse taal in Fryslân út. Se sketse dêr de posysje fan it Nederlânsk troch de tiid hinne, fan 401 oant en mei 2023.

Yn haadstik 9, dat de perioade fan 1821-1915 beskriuwt, komt it Frysk oan bar yn ferbân mei it stribjen nei in folweardiger plak. Sa waard by de Gysbert Japicxbetinking yn 1823 de winsk utere om it Frysk op de legere skoalle yn te fieren. Pas hûndert jier letter, oan it begjin fan de tweintichste iuw, wurdt der in foarsichtich begjin makke mei de emansipaasje fan it Frysk en dernei stribbe om de taal ta te litten yn ûnderwiis, rjochtspraak en bestjoer.… Lês fierder

De earste Fryske taalkundige hiet fan Jan de Vries

logo.ensafh
‘Explicit sentencia magistri Johannis de Frisia super totum […] volumen […]’. Detail út Gent, Universiteitsbibliotheek Gent, HS.2582/283, fol [4]v, earste kolom.

Okkerlêsten kaam yn Gent in trettjinde-iuwsk hânskriftfragmint fan in kommentaar op de Institutiones grammaticae (‘Ynlieding ta de taalkunde’) fan Priscianus oan it ljocht. Oan ’e ein fan de Latynske tekst wurdt as auteur ien “Johannes de Frisia” neamd. Dy Jan de Vries koe dêrmei wolris de âldstbekende Fryske taalkundige wêze.

Fragminten fan hânskriften binne foar ûndersikers fan de midsiuwske skriuw- en lêskultuer wat potdiggels foar de archeologen binne. Hja befetsje allerhanne ynformaasje, mar it kin in heikarwei wêze om dy ynformaasje derút te heljen.… Lês fierder

Recensie: J. Slauerhoff – De Chinaromans

logo.ensafh

Was de wereld nog maar zo groot

Jan Jacob Slauerhoff was nergens thuis. Was het het reizen dat hem aantrok, of het blijven dat hem afstootte? Hij werd in elk geval zowel aangetrokken als afgestoten door China, ‘het innigste mengsel van hemel en hel dat op aarde bestaat’. Als scheepsarts op de Java-China-Japanlijn deed hij inspiratie op voor gedichten, verhalen, de romans Het verboden rijk en Het leven op aarde, en fragmenten voor een derde. Hein Aalders en Menno Voskuil hebben deze onvoltooide trilogie nu opnieuw uitgegeven als De Chinaromans. Het zijn echte avonturenboeken, vol actie en met een vleugje magisch realisme.… Lês fierder