De Sjuery fan ‘e Gysbert

Wy skriuwe moandei 5 desimber 2016.
It is mistich en kâld yn Ljouwert. Op syn heechst in graad as fiif. Njonken de Blokhûspoarte blaft in hûn. De Twabaksmarkt leit der lykwols noch ferlern by.
Och nee, dêr rinne dochs guon minsken. Ut trije hoeken wei skarrelje twa manlju en in frou, klaid yn grauwe jassen, troch de kjeld op it provinsjehûs oan. Efkes letter freegje sy, ien foar ien, oan ‘e baly nei Sietske Poepjes.
“Frou Poepjes is noch net yn ‘e hûs. Har tsjinsttyd begjint wol om alve oere, mar it earste heal oere wurket sy yn ‘e auto.… Lês fierder

Sommige dingen kun je nu eenmaal op verschillende manieren zeggen. Er lijkt bijvoorbeeld geen verschil of je nu

Anne zegt dat hij me gezien heeft.
zegt, of:

Anne zegt dat hij me heeft gezien.

De meeste mensen hebben het idee dat allebei de vormen grammaticaal zijn, en dat je ze allebei kunt zeggen (al vind je de ene vorm misschien wat vaker in de ene regio en de andere in de andere).

In het Fries is dat niet zo. Friestaligen hebben een duidelijke voorkeur voor de eerste vorm boven de tweede:

Lês fierder by Marc van Oostendorp op Neerlandistiek… Lês fierder

Hoe kun je talen objectief scheiden van dialecten? Taalkundigen concludeerden na een lange zoektocht dat dit onmogelijk is: het onderscheid is puur sociaal en politiek van aard. Een Schotse psycholoog beweert nu dat het wél kan.

Lês fierder by Kennislink… Lês fierder

Legacy; ik hie noch nea fan it wurd heard. Ast it letterlik oersetst, betsjut it ‘nalatenschap’, oftewol: datjinge dat oerbliuwt. It wurd legacy wurdt de lêste tiid oeral brûkt as it giet om Ljouwert Fryslân Kulturele Haadstêd 2018. Yn dat ramt betsjut it wurd legacy dat Kulturele Haadstêd ek op langere termyn, dus fier nei 2018, noch foardielen opsmite moat foar de regio.

Lês fierder by Omrop Fryslân… Lês fierder

In her diaries, Sylvia Plath (1932–1963) liked to boast about her “damn good” lemon-meringue pie, which she was able to produce even under difficult conditions. She once wrote that she “cooled lemon custard and crust on cold bathroom windowsill,” presumably due to lack of refrigeration at a rental apartment at Smith College. Pie-making enthusiasts will know that keeping the dough cold, cold, cold is the trick, and also that the fridge is pretty essential for setting a lemon curd. They will marvel, as I do, at Plath’s excellent domestic skills.

Lês fierder by The Paris Review… Lês fierder

Yn de tiid dat de bosken lâns de Raab yn Gallisië it Eastenrykse leger oer de rivier wei seagen fuortflechtsjen en de difyzjes dêr ûnder yn Servje stik foar stik it pak op de hûd krigen dat harren al lang takaam, stie it It Eastenrykse Ministearje fan Oarloch har samar by dat der ek noch in Švejk bestie om de monargy út de niten te heljen.
Doe’t se dizze op de hichte brochten dat er him mei in wike op it Skuttersfjild te kearen hie om dêre medysk keurd te wurden, lei er op dat stuit wer ris ferrimmetike op bêd.… Lês fierder

Ik woe Har moetsje by myn Komst –
De Dea – hie ek dat plan –
Mar Him – wie ’t slagge – liket it –
En Ik – Ik wie ferslein –

Lês fierder by oersetter Klaas van der Hoek… Lês fierder