Willem Winters, Anneke van Renssen

Skyngehak/Fleis

logo.ensafh

Skyngehak

Bliuwt der by it iten fleis oer dat fuortsmiten wurdt, of der falt by it tameitsjen in stikje spek op ’e flier, dan tink ik altiten: ‘Skande, dêr hat de baarch him foar opoffere.’ Dat is wat oerdreaun fansels, mar net ûnwier. De fraach is, mei hokker rjucht ik in dier op yt. Kannibalen twifelen net oer harren itensfoarsjenning. Want wat is der no noch lekkerder as minskefleis? En wêrom soe it net meie?
Dat is in frjemde kwestje, sa as de rjuchtsaak tsjin Armin Meiwes, de kannibaal van Rotenburg sjen liet. Hy iet in man op dy’t him frijwillich by him melden hie.… Lês fierder

Skermer

Bloed oan ’e hannen

logo.ensafh

Bloedmetalen. Kobalt. Coltan. Mobyltsje. Kongo. Jild. Bloed oan ’e hannen.

Oalje. Auto. Irak. Jild. Bloed oan ’e hannen.

Himp. Untspanning. Afganistan. Jild. Bloed oan ’e hannen.

Ideology. Macht. Pakistan. Bloed oan ’e hannen.

Ras en nasjonalisme. Grinzen. Palistina. Bloed oan ’e hannen.

Godstsjinst. Hearsksucht. Midden-Easten, Noard-Afrika. Bloed oan ’e hannen.

In ryk libben.

In maklik libben.

In soargeleas libben.

In frij libben.

In feilich libben.

In himelsk libben.

Oarloch!

Der moat bloed foar floeie.

Dines leafst net.

De minske. De wrâld.

Bloed oan ’e hannen. … Lês fierder

Cornelis van der Wal

Utdaging

logo.ensafh

Okkerdeis deponearre Henk van der Veer, dy’t anonym bliuwe wol, in hiele steapel âlde Fryske literêre tydskriften by my yn ’e brievebus. It wiene benammen ôfleveringen fan de Tsjerne en Trotwaer. Dat lêste blêd bestiet nammers noch, alteast dat stiet op de foarside fan de Moanne fermeld. Nuver is al dat ik it net mear fine kin, wat ik ek yn dit algemien-kultureel opinyblêd omblêdzje. Mar dat sil grif oan my lizze.

Om mar ris koart te kriemen: de Fryske literatuer wie in stik libbener doedestiids. Literêre diskusjes, wêr fine jo se hjoed-de-dei noch? Ja, op ynternet sweve noch in pear kwerulanten om, mar dy binne amper serieus te nimmen.… Lês fierder

Cornelis van der Wal

De kiste fan oerpake

logo.ensafh

Ik kaam, it wie ein ferline jier, yn it besit fan in grutte kiste dy’t oarspronklik by ús oerpake fan memmekant wei kaam. Oerpake hjitte ek fan Cornelis, Cornelis van der Meulen om krekt te wêzen. De kiste hie al dy tiid by omke Hindrik ûnder it bêd stien en nei dy syn ferstjerren woe de famylje al dy âlde brot it leafst daliks fuortsmite. Lykwols, om’t der ek papieren en boeken ynsieten waard de swiere, skimmelige kiste by my besoarge, want ik wie ommers mei boeken en ek wol mei ‘gedichtsjes’ dwaande, dat faaks koe ik der wat mei.

Mei in soad lijen en stinnen sleepten trije fan myn omkesizzers it gefaarte de treppen op.… Lês fierder

Willem Winters, Anneke van Renssen

Meganika/Reparaasjes

logo.ensafh

By de yntelliginsjetest op de legere skoalle moasten wy útfine hokker kant in searje kamrêden opdraaiden as de earste linksom gong. Soks koe ik noch neikomme. Mar in horloazje útinoar helje en wer yninoar sette, dat is oare tee.
Fierder ferknoeide ik al reparearjend achterassen fan fytsen, benammen dy mei Sturmy archer fersnelling, balpinnen, fulpinnen, radio’s, in stofsûger, in analooch fototastel, ensafh.
Us heit hie in pear technyske boeken oer automotors, dêrút probearre er my oan it ferstân te bringen hoe’t sa’n motor wurke. Ek dat koe ik foar in grut part – de ûntstekking, it oansûgjen fan brânstof, de silinderslach – neikomme.… Lês fierder

Jelma Knol

Pluk fan de Petteflet: it evangeelje foar bern

logo.ensafh

Fan Annie M.G. har libben wist ik foar de biografy fan Annejet van der Zijl ferskynde allinne in pear globale feiten: dat se in dûmnysdochter út Seelân wie, bibliotekaresse waard en dat har gloarjetiid flak nei de oarloch by it Parool begûn. Ik haw har ienkear yn it echt sjoen: yn Amsterdam, yn de bioskoop by de ferneamde film Mephistofeles mei Klaus Maria Brandauer. Dêr skode se yn de rige foar my oan mei Parool-kollega Jeanne Roos. Ik werkende de froulju daliks. Wat hiene se in wille mei har beiden, foar de film begûn! De grumpy old-lady dy’t Annie M.G. yn de lettere televyzjesearje foarstelle moast, wie noch hiel fier fuort.… Lês fierder

Willem Winters, Anneke van Renssen

z o j b p /Blyn type

logo.ensafh

Wa kin der no net type? Yn hokker húshâlden stiet no gjin kompjûter!
Dat wie eartiids oars. Ik wit gjin famylje út myn jeugd dêr’t in typmasine stie. Myn earste typmasine kocht ik op in feiling fan de Domeinen yn 1972. Ik hie net op de sichtdagen west, ik rûsde mar wat. Foar 75 gûne, krige ik trije masines, by de ien sieten de letterstangen alhiel yn ’e knoop, de oare wie yn in minne algemiene kondysje, de tredde wie goed. In bakbeest fan in ding, in Remington út de jierren ’50. Bytsje oalje deryn en ik koe type. Dat wie needsakelik wurden troch in dosint Sosjology, dy’t it wegere om hânskreaune stikken te akseptearen.… Lês fierder