Cornelis van der Wal

Hassesboek

logo.ensafh

Sûnt koart sit, om ús nammebekendheid wat te fergrutsjen, jo favoryt tydskrift ensafh op netwurkwebside Facebook. Facebook, dat is Ingelsk. It is frijwat dreech om it oer te setten yn it Frysk, nei myn betinken. Antlitboek? Brr… Hassesboek? Is eins Stedsfrysk en in bytsje te rûch foar de measten tink, ik fyn it wol aardich, mar it kin faaks noch better. De yn ús lân meast gongbere ‘oersetting’ kin ek yn it Frysk brûkt wurde: Feestboek, mar dat slacht fansels nearne op.

Ik, as persoan, as minsk dus sis mar, haw in jier by Facebook wei west, om’t ik it eins mar neat fûn, ik seach de mearwearde net.… Lês fierder

Skermer

Oan ’e ein fan it seehaad

logo.ensafh

Wêrom rin ik altyd oan ’e ein fan it seehaad ta? Ik sil ommers gewoan weromrinne. Foar Piet Paaltjens lei dêr in boat klear: ‘Hy wie it sels, de weiwurden mar ûnstjerlike Piet Paaltjens …. ‘Piet!’ gûlde ik foar de tredde kear en sprong, dwars oer de triennen dy’t my ûntrôlen, op him ôf.
Te let. Doe’t ik by it pealwurk wie, wie Piet al yn in boat stapt en glied hinne yn ’e rjochting fan Skiermuontseach. Ik woe achter him oan springe en him achternei swimme, mar seach fan dat foarnimmen ôf, want it kaam my yn ’t sin dat ik, as ik it wetter yn gean, foar de gewoante ha om te fersûpen.’… Lês fierder

Cornelis van der Wal

Maartje en Arabella

logo.ensafh

Ik bin in grut leafhawwer fan klassike muzyk, dêr meitsje ik gjin geheim fan, al is it fansels, krektlyk as de Fryske taal, net cool. Ik haw dus in dûbele handikap. No hat ús lân, wat de publike omrop oanbelanget, al sûnt 1975 in klassike stjoerder: Radio 4, it eardere Hilversum 4. Ik mocht der altyd graach oer. Sûnt in jiermannich wurdt it beharkjen fan dizze stjoerder my hieltyd dreger makke, en dat komt troch wat ik graach mei in slim, bûtenlânsk wurd Verblödung neam: jo moatte foaral net te djip dolle. Dat hâldt dus yn: gjin komplete stikken mear draaie, flauwe radiospultsjes en, ik doar it hast net op te skriuwen: Maartje van Weegen.… Lês fierder

Jelma Knol

Ald jaske

logo.ensafh

It Frysk is krekt in âld jaske, foar yn hûs, de keuken en de tún. Der komme hieltiten mear gatten yn, mar wy smite it noch lang net fuort. Wy hâlde sa fan dat âlde jaske, it sit sa lekker en rûkt hielendal nei ússels. Soms laapje wy it wer even op: wat ekstra stevich jern om de naden byinoar te hâlden en nije stikjes lear op de earmtakken en dan giet it jaske wer jierren mei. Mar net nei offisjele gelegenheden, fansels.

Ea – noch net iens sa lang lyn – wie der in ideaal: it Frysk is in folsleine taal, gaadlik om te brûken foar alle ûnderwerpen en yn alle fermiddens: thús, op skoalle, yn de polityk en de wittenskip.… Lês fierder

Willem Winters, Anneke van Renssen

Dr8888

logo.ensafh

Dr8888

Dr8888 is Dr8888, Dr8888 is Dada, Dada is Dr8888.
Dr8888 is it meartal fan Dr8. Op It Hearrenfean hawwe se ien Dr8, wat net itselde is as iendr8, Dr8888 hat mear as ien 8.

Sa kinne wy noch wol in setsje trochgean, w8888, tr8888, ferw8888, fers8888 ensafh, it is een aardich dadaspultsje. Fansels kamen we der op doe’t wy de eksposysje fan Thijs Rinsema en tiidgenoaten yn Museum Dr8888 besochten.
Prachtich om al dat dadaspul wer ris te sjen, hoewol’t wy it idee hiene dat op de Rinsema-útstalling út 1980 [fan Thom Mercuur] noch hiel wat mear wurken te sjen wiene.… Lês fierder

skermer

Mystearjes

logo.ensafh

It is april, mar it is simmer, heech simmer eins en dat wylst de beammen noch lang net fol yn it blêd sitte of sels noch keal binne, de jonge knotwylch noch útrinne moat,
Hearlike dagen belibje wy, mar dit kin net goed komme fansels.
Tinzen komme en gean, lit jin der net troch meislepe.
Is men ien kear oer in grins, dan is men ferlern.
Ik lês it boek Mystearjes fan Knut Hamsun. De haadpersoan ferkeart op ’e grins fan selsmoard, hat dêrta in fleske blausoer yn ’e bûse, giet yn it stedsje oan wâl, kletst elkenien de earen fan ’e kop oer wat mar by him opkomt, ferkeart yn ’e sande himel en donderet der wer út, leit it mei twa froulju oan, it is kranksinnich mei dy man.… Lês fierder

Willem Winters

Bauke de Jong 2

logo.ensafh

DeJiskebakjes fan Bauke de Jong

Doe’t ik lêstendeis socht nei ynformaasje oer en fan Bauke de Jong, fûn ik yn Tresoar, yn de knipselmap it stik Het Asbakje. It is in frjemd ferhaal wêryn’t jiskebakken en oare bakjes ta libben komme. It waard yn 1965 troch De Jong foarlêzen yn it Literair Kwartier fan ‘e RONO. It is de oersetting fan it oarspronklik Fryske stik, mar dat is net te finen.

Yn Asyl ferskynden fan him krityske stikken, benammen syn oanfal op de ferneamde E.B. Folkertsma – dy’t foar de oarloch anti-joadske stikken skreau – joech in soad opskuor.
Trinus Riemersma hat yn Hoe binne de helten fallen de wichtichste stikken oer dizze kwestje byinoar brocht.… Lês fierder