Besprekken

Beart Oosterhaven

‘Frisikana’ mei in plom

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

De earste dagen fan juny 2011 tilde it yn Fryslân op fan ’e muzikale aktiviteiten. Himelfearstdei 2 juny waard te Heech it tradisjonele festival ‘Heechspanning’ hâlden, mei ûnder mear oansprekkende optredens fan trûbadoer Jaap Louwes en syn nije begelieder gitarist Nathaniël van Veenen, en fan it trio De Hûnekop. Twa dagen letter wie de (iepenloft)kampus fan ’e Ljouwerter hegeskoallen Stenden en NHL it plak foar de 20ste edysje fan it Lietfestival. Dêrtuskenyn, op freed 3 juny, waard yn in grôtfolle ‘Pleats’ te Burgum de debút-cd Bubbels fan Gerbrich van Dekken presintearre.

Fan ’e trije neamde happenings wie it Lietfestival wat teloarstellend.… Lês fierder

André Looijenga

Sinjalemint: Ferdinand de Jong

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Koart nei elkoar ferskynden yn 2010 en 2011 twa romans fan in nije Fryske skriuwer. De twa boeken fan Ferdinand de Jong hat Friese Pers Boekerij op ’e merk brocht as spannend en tagonklik om te lêzen. Sa op it earste each hiel geskikt foar wa’t fan ’t simmer ris noflik yn ’e tún of op it wetter in Frysk boek lêze wol.

Ferdinand de Jong nimt de lêzer mei nei ûnwenstige oarden: nei it noarden fan Sibearië en nei de top fan ’e Mount Everest. Syn debút Guozzeflecht giet oer in geheime missy en spionaazje yn de Kâlde Oarloch, en sit wat middenmank in detektive en in jongesboek.… Lês fierder

Geart Tigchelaar

Fragmint besprek Rêdbâd

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Mei Rêdbâd – Kronyk fan in kening hat Willem Schoorstra syn ‘magnum opus’ skreaun. De skriuwer dy’t yn Ternaard wennet, debutearre mei in dichtbondel Ynwijing (2001). Twa romans, Swarte Ingels (2004) en De Ofrekken (2007), en in ferhalebondel, Berjochten út Babel (2002) letter is Schoorstra no kommen mei in mânske histoaryske roman dêr’t de romrofte lêste Fryske kening it haadpersonaazje fan is.

…
De earste sin fan it boek is masterlik: ‘Ravens roppe in nije dei yn it ljocht; har skrille gjalpen kleauwe de slomme.’ Foarst is de sin skreaun yn prachtige poëtyske taal dêr’t âlde tiden yn spegelje troch de wurdkar mei ‘kleauwe de slomme’.… Lês fierder

André Looijenga

Sinjalemint: De Kweeste fan Ridder Pieter ‘Geef-mar-Linich’ fan Skingen

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Fryslân suchtet ûnder it jok fan de AllerFerskuorrendst Ûnbidige Kening (Afûk), dy’t ien taalstandert foar it Frysk ynfiere en alle ôfwikende steds- en streektalen útrûgje wol. De grutste fersetshurd is de Grinzer Ridderoarder. Dy is lykwols syn foaroanman, ridder Pieter fan Skingen, kwytrekke om’t er foar âld fersliten wurdt. It haad fan ’e Grinzers, greve Goffe, stjoert syn ridders deropút en fyn ridder Pieter werom, om mei-inoar Fryslân fan ’e Afûk te befrijen. In ynternasjonale koälysje fan frisiasten ferslacht úteinlik de tsjoede kening, en bringt sa it dialektysk ferskaat yn Fryslân werom.

Pieter Breuker, Frysk taalkundige, naam yn it akademysk jier 2009/2010 ôfskie as universitêr dosint yn Grins.… Lês fierder

Piter Boersma

Sinjalemint: Josse de Haan yn it Nederlânsk

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Fan Josse de Haan is in Nederlânsktalich bondeltsje útkommen mei de titel Rode bus in magisch landschap. It mei twa nytsjes op ’e rêch ienfâldich útjûne boekje stiet in syklus fan tolve titelleaze gedichten yn oer de fassinaasje fan de dichter foar it yn syn jeugd noch besteande fenomeen fan buskonduktrise (yn dit gefal op de ferneamde reade LAB-bussen) of leaver sein in spesifyk eksimplaar dêrfan, konduktrise Anna: ‘de conductrice in het krapgegoten costuum / lacht mijn ogen en gedachten bloot / de machine in haar buik draait ticket H.0133’ (s. 3) en ‘als ANNA thuis kwam in haar huidgegoten BUSdress / een CAMEL tussen de busrood gestifte lippen / ….… Lês fierder

Jelma Knol

Sinjalemint Oer it wetter

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Mei Gods segen Oer it wetter

Oer it wetter op ’e weagen fan muzyk en poëzij, is in sympatyk, want demokratysk projekt. Tryntsje van der Veer stalde de dichtbondel mei fersen oer it wetter gear, der sit in cd by mei foardrachten en muzikale útfierings, moai byldwurk en foto’s yn it boek meitsje de totaalerfaring kompleet.

It sympatike en demokratyske fan dit projekt sit him yn de gearwurking tusken amateurkeunstbeoefeners en profesjonals, ek yn de muzyk. In skaaimerk fan projekten lykas Oer it wetter is ûnder mear dat se in royaal poadium biede oan froulike poëzybeoefeners. Yn blomlêzings út de offisjele Fryske literatuer binne dichteressen faak fier yn de minderheid.… Lês fierder

André Looijenga

Sinjalemint: Ûnder wetter

Pleatst op
Reagearje
logo.ensafh

Om twa redenen is Ûnder wetter in tige nijsgjirrich boek: it is in roman óér de Fryske identiteit, en it is in dystopysk takomstferhaal oer de ûndergong fan Fryslân. Tiemersma (*1952) hat by it skriuwen fan dit boek de tiidgeast goed oanfield. Wy libje ommers yn in tiid dy’t swier is fan ûndergongsfoarsizzings: tink oan it klimaat en it ranen fan ’e poalkappen, oan it ekonomysk en wrâldpolityk efterútbuorkjen fan it Westen, oan de ferbjustere besunigings yn tiden fan krisis, oan de takomst fan it Frysk as skriuw- en sprektaal, oan it fuortbestean sels fan Fryslân…

Ûnder wetter is in dystopy, in ferhaal wêryn’t hjoeddeiske tinkbylden ta in aaklik takomstfisioen útwurke wurde.… Lês fierder